Gemaal Eensgezindheid

Merkmale

Adresse	Oostdijk 22
Postleitzahl/Ort	4797 SC Willemstad
Im Kataster verzeichnet	–
Derzeitige Position	Campinggebouw
Ursprüngliche Funktion	Gemaal
Baujahr	1881
MIP-Code	Onbekend

Begründende Beschreibung

Geschichte

Voormalig stoomgemaal (1881) ten behoeve van de afwatering van de Polder de Ruigenhil.

Standort

Gelegen op een camping, nauwelijks zichtbaar vanaf de Oostdijk.

Architektur- und kunsthistorische Merkmale:

Außenansicht

Gebouw opgetrokken in baksteen uit twee bouwdelen, haaks aan elkaar geschakeld. Beide bouwdelen zijn voorzien van een zadeldak. Gestileerde, platte tandlijst (als kroonlijst) bij topgevel aan weerszijden grootste bouwdeel. Deze gevels zijn voorzien van een rond venster met glas in lood raam (ruit met ster). Hieronder twee sterk gestileerde, afgeplatte boogportieken geflankeerd door vierkante pilasters. Een zijde van de gevel bevat twee rechthoekige vensters met kleine roedeverdeling, andere zijde zelfde bouwdeel bevat vier van dergelijke vensters en zelfde ronde raam. Andere gevel bevat timpaan met de naam ‘Eensgezindheid’ boven een vernieuwde deur geflankeerd door twee dichtgemetselde boogvensters, waarvan een voorzien van uitgebreid opschrift van eerste steenlegging:

C. DANE DIJKGRAAF VAN HET
WATERSCHAP ,,DEN RUIGENHIL
CWMARIS FR. LID DER COMMISSIE
LEGDEN DE EERSTE STEENEN VAN DIT
STOOMGEMAAL. DEN 6 SEPTEMBER
1881 IN TEGENWOORDIGHEID VAN
P.P MARIS. – GEZWORENE
A.J. PUNT – GEZWORENE
J.A. BURGERS – GEZWORENE
C. D. KNOOK. – SECRETARIS PENNINGMEESTER
L.W. VAN DIS – LID DER COMMISSIE.
W.MARIS W. – LID DER COMMISSIE.
J. PAUL – ARCHITECT.

Cementen basement met dichtgemetselde waterdoorgang. Het geheel is in slechte staat. Het gemaal is ontworpen door J. Paul, een bekende ‘gemalen ontwerper’.

Allgemeines Interesse

Het object is van algemeen belang. Het heeft cultuurhistorische waarde als gemaal en
bijzondere uitdrukking van technische en waterstaatkundige ontwikkelingen.

Schutz

De bescherming betreft het voormalig gemaal gelegen op het terrein Oostdijk 22 te Willemstad. De hoofdaspecten van de monumentaal beschermingswaardige onderdelen die in relatie staan tot de monumentale waarden van het gehele object, zijn opgenomen in de redengevende omschrijving. Voor het voormalig gemaal gelegen op het terrein Oostdijk 22 te Willemstad gaat het om relevante onderdelen van het exterieur en (delen van) aanzichten die zichtbaar zijn, in dit geval de vier aanzichten (noordoost-, zuidoost-, zuidwest- en noordwestzijde) en de genoemde elementen in de redengevende omschrijving.

Toekomstige veranderingen of aanpassingen zullen hieraan getoetst worden.

Bewertungskriterien	Unterkriterien	Beschreibung der Parameter	Ergebnis	Gewichtung	Punkte	Erläuterung
Silhouetteneffekt	Silhouettenwert	Besondere, prägende Bedeutung des Objekts für das Erscheinungsbild seiner Umgebung, seines Stadtteils, seiner Stadt/seines Dorfes oder seiner Region	1	2.0	2.0	Bijzondere betekenis ten aanzien van zijn omgeving, echter silhouet beperkt zichtbaar.
Silhouetteneffekt	Zwischensumme			0–6	2.0
Lage	Ensemble-Wert	besondere Bedeutung des Objekts aufgrund der hohen Qualität der Bebauung im Zusammenhang mit dem historisch-räumlichen Kontext	1	0.5	0.5	Gelegen in de Polder de Ruigenhil aan de Kromme Kreek, nu gelegen op camping waardoor historische context is aangetast.
	Ensemble-Wert	Bedeutung des Objekts als wesentlicher (kulturhistorischer, funktionaler und/oder architekturhistorischer sowie visueller) Bestandteil eines Komplexes	2	0.5	1.0	Onderdeel van het waterstaatkundig systeem.
	Situationswert	Markante Lage	0	0.5	0.0	Gelegen op camping, niet zichtbaar vanaf de dijk/doorgaande weg.
	Situationswert	besondere Bedeutung des Objekts aufgrund der Art der Parzellierung/Gestaltung/Ausstattung	3	0.5	1.5	Het voormalige gemaal is gelegen aan de Kromme Kreek en in lijn met de historische verkavelingsstructuur.
	Zwischensumme			0–6	3.0
Form	Repräsentativität	besondere Bedeutung des Objekts für die Architekturgeschichte und/oder die Bautechnik und/oder das Gesamtwerk eines Baumeisters, Architekten, Ingenieurs oder Künstlers	3	1.0	3.0	Stoomgemaal ontworpen door J. Paul.
	ästhetischer Wert	Bedeutung des Objekts aufgrund der hohen ästhetischen Qualitäten des Entwurfs	2	1.0	2.0	Het gemaal opgetrokken in baksteen onder samengestelde zadeldaken. Het is voorzien van roederamen en enkele dichte vensters.
	Materialauswahl und Ornamentik	Bedeutung des Objekts aufgrund der besonderen Materialwahl, der Ornamentik und/oder der Denkmalkunst	2	1.0	2.0	Er zijn enkele sierelementen in het gebouw verwerkt, zoals een tandlijst, een ronde vensters met glas-in-lood, een naamsteen en opschrift van de eerste steenlegging.
	Unversehrtheit/Erkennbarkeit	Bedeutung des Objekts aufgrund seiner materiellen, technischen, baulichen und/oder architektonischen Unversehrtheit und/oder Erkennbarkeit	1	1.0	1.0	Het gemaal is niet geheel gaaf en niet in goede staat, toch goed herkenbaar.
	Seltenheit	Bedeutung des Objekts/Komplexes aufgrund seiner absoluten Seltenheit in architekturhistorischer, bautechnischer, typologischer oder funktionaler Hinsicht	3	1.0	3.0	Zeldzaam als stoomgemaal in Moerdijk.
	Zwischensumme			0–15	11.0
Kulturgeschichte	kulturhistorischer Wert	Bedeutung des Objekts als besonderer Ausdruck (einer) kultureller, sozioökonomischer, verwaltungstechnischer/politischer, geistiger, geografischer, landschaftlicher, historisch-räumlicher, technischer und/oder typologischer Entwicklung(en)	3	2.0	6.0	Als bijzondere uitdrukking van zowel een historisch-ruimtelijke en waterstaatkundige als technische ontwikkeling.
	Innovationskraft	Bedeutung des Objekts aufgrund seines innovativen Werts oder seines Pioniercharakters	0	1.0	0.0	Kein innovativer Wert.
	Erinnerungswert	Bedeutung des Objekts aufgrund seines besonderen Erinnerungswerts	0	2.0	0.0	Geen bijzondere herinneringswaarde.
	Zwischensumme			0–15	6.0
Funktion	Authentizität	Bedeutung des Objekts als noch gut erkennbarer Ausdruck seiner ursprünglichen oder einer wichtigen historischen Funktion	2	2.0	4.0	Redelijk goed herkenbaar als voormalig gemaal.
Funktion	Zwischensumme			0–6	4.0
Gesamt				0–48	26.0