Skip to content

Sugar Factory

Features

Address15 Blokweg
Zip Code/City4761 RA Zevenbergen
Known by cadastral number–
Current PositionOpslag
Original positionSugar Factory
Year of manufacture1945 en 1946 (schoorstenen) en 1951 (voormalige ketelhuis)
MIP codeBK130-000846

Explanatory description

History

De eerste Nederlandse bietsuikerfabriek werd in 1858 gesticht in Zevenbergen. De oorsprong hiervan ligt aan de Huizersdijk waar naar alle waarschijnlijkheid in 1858 suikerfabriek Azelma werd gebouwd. In 1867 wordt meekrapfabriek, de Phoenix, omgebouwd tot suikerfabriek. In 1872 wordt de derde suikerfabriek in Zevenbergen gebouwd, De Dankbaarheid. Deze stond aan de Schansdijk.

Aan de overzijde van het water, De Roode Vaart, wordt begin 20e eeuw (waarschijnlijk rond 1912) een suikerfabriek (nu Blokweg) gebouwd. Door het samengaan van meerdere suikerfabrieken in een coöperatie verdwijnen veel particuliere fabrieken omdat deze niet opgewassen zijn tegen de coöperaties. De fabriek aan de Blokweg in Zevenbergen is ontstaan naar aanleiding van de oprichting van een coöperatie. Dit heeft als gevolg dat de suikerfabriek aan de Blokweg bestaansrecht heeft en in de daarop volgende jaren flink uitbreid. De eerste bebouwing op deze locatie is gesitueerd aan de huidige Blokweg 17-19. Tussen WOII en 1969 wordt de bebouwing flink uitgebreid. In deze periode zijn de 2 schoorstenen (1946 en 1947) en het voormalig ketelhuis (1951) gerealiseerd, nu gelegen aan de Blokweg 15.

In 1987 sluit ook deze fabriek zijn deuren en komt er een einde aan een lange suikerindustrie in Zevenbergen.

Location

Opvallend gelegen De Roode Vaart.

Architectural and art-historical features:

Exterior

De schoorstenen zijn opgebouwd uit rode machinale steen. De ronde schoorsteen rust op een vierkante voet met afmeting van 5,90 x 5,90 meter en een hoogte van ongeveer 5 meter. Daar boven begint de ronde schoorsteen met aan de voet een diameter van ongeveer 5,5 meter en in de top een diameter van 3,5 meter. De totale hoogte van de schoorsteen is 50 meter, waarvan de eerste 25 meter is uitgevoerd in dubbelwandig metselwerk.

Het voormalig ketelhuis is eveneens opgebouwd uit machinale steen overwegend in halfsteensverband. Voorzien van lisenen en lijsten eveneens in metselwerk. De zwarte stalen ramen zijn voorzien van een brede roedeverdeling welke is onderverdeeld met een smallere roedeverdeling. De vensteropeningen in de linkerzij- en achtergevel zijn voorzien van spiegeldraadglas. De vensteropeningen in de voor- en rechterzijgevel zijn voorzien van het originele glas. Het dak bestaat uit een betonnen cassette dak dat is belegd met bitumen. Van binnenuit zijn diverse dak doorvoeren, waaronder een lichtstraat, nog duidelijk waarneembaar in het cassetteplafond.

Uitgesloten

In de gevels zijn diverse gevelopeningen (deels) dichtgemetseld of voorzien van een rolluik en diverse reclame uitingen toegevoegd. Tevens is aan de rechterzijde van het object een carport aanwezig. Deze onderdelen vallen niet onder de gemeentelijke bescherming.

Public Interest

Het object is van algemeen belang. Het heeft cultuurhistorische waarde vanwege de lange geschiedenis van de suikerindustrie in Zevenbergen die het vertegenwoordigd. De schoorstenen zijn beeldbepalend voor het aangezicht van Zevenbergen-Noord. De suikerfabriek is gelegen aan de Roode Vaart en zichtbaar vanaf de provinciale weg N285.

Condition of Maintenance

De algemene staat van onderhoud van de schoorstenen is matig. Het bovenste deel van de schoorstenen moet gerestaureerd worden. Het ketelhuis verkeerd in goede staat.

Protection

De bescherming betreft 2 schoorstenen en het voormalig ketelhuis aan de Blokweg 15 in Zevenbergen. De hoofdaspecten van de monumentaal beschermingswaardige onderdelen die in relatie staan tot de monumentale waarden van het gehele object, zijn opgenomen in de redengevende omschrijving. Voor de 2 schoorstenen en het voormalig ketelhuis gaat het om relevante onderdelen van het exterieur en (delen van) aanzichten die vanuit openbaar gebied zichtbaar zijn, in dit geval betreft het alle aanzichten en de genoemde elementen in de redengevende omschrijving.

Toekomstige veranderingen of aanpassingen zullen hieraan getoetst worden.an het gehele object, zijn opgenomen in de redengevende omschrijving. Voor de sluis in de Barlaaksedijk te Standdaarbuiten gaat het om de onderdelen die zichtbaar zijn, in dit geval zowel de zuidwestzijde, m.u.v. de betonnen moderne onderdelen, als de noordoost zijde van de sluis en de genoemde elementen in de redengevende omschrijving. Toekomstige veranderingen of aanpassingen zullen hieraan getoetst worden.cht (noordoostzijde) en het rechter
zijaanzicht (noordwestzijde) en de genoemde elementen in de redengevende omschrijving. Toekomstige veranderingen of aanpassingen zullen hieraan getoetst worden.

Evaluation CriteriaSubcriteriaParameter DescriptionsScoreWeightingPointsExplanation
Silhouette effectSilhouette valueThe object’s unique, defining significance to the character of its surroundings, neighborhood, city/town, or region32.06.0Het ketelhuis en met name de schoorstenen hebben een beeldbepalend silhouet.
Subtotal0–66.0 
LocationEnsemble Valuespecial significance of the property due to the high quality of the buildings in relation to the historical and spatial context00.50.0De bebouwing is geen onderdeel van een historische stedenbouwkundige structuur.
the significance of the object as an essential (cultural-historical, functional, and/or architectural-historical and visual) component of a complex00.50.0Het ketelhuis en de schoorstenen maken deel uit van een 
complex. De overige objecten zijn momenteel niet aangewezen
als monument
situational valueDistinctive location30.51.5Markant gelegen aan rivier de Roode vaart.
special significance of the property due to its layout, design, or amenities00.50.0Geen bijzondere betekenis wegens de wijze van verkaveling, het wegenpatroon of de waterlopen. 
Subtotal0–61.5 
Formrepresentativenessthe property’s special significance to the history of architecture and/or construction technology and/or the body of work of a master builder, architect, engineer, or artist21.02.0De schoorstenen dateren uit 1946 en 1947 en zijn thans de enige overgebleven tweelingschoorstenen in Nederland.
aesthetic valuesignificance of the property due to the design's high aesthetic qualities21.02.0Het ketelhuis is opgetrokken in baksteen en voorzien van een betonnen cassette dakvloer. De gevels zijn symmetrisch verdeeld met gemetselde lisenen waartussen een stalen raam
met roedeverdeling is aangebracht.
Use of Materials and Ornamentationsignificance of the object due to its unique use of materials, ornamentation, and/or monumental art31.03.0In de gevels van het ketelhuis zijn diverse sierelementen
verwerkt, zoals gemetselde lisenen en tandlijsten. De
schoorstenen hebben een hoogte van 50 meter, deels dubbelwandig en vervaardigd met ronde stenen.
integrity/recognizabilitysignificance of the property due to its material, technical, structural, and/or architectural integrity and/or recognizability31.03.0Het ketelhuis verkeert in goede staat. De schoorstenen verkeren in een redelijke staat.
raritysignificance of the building/complex due to its exceptional rarity from an architectural-historical, structural, typological, or functional perspective31.03.0Lokaal zeldzaam. In Zevenbergen hebben veel suikerfabrieken
gestaan, de meeste zijn echter gesloopt. De schoorstenen
dateren uit 1946 en 1947. Zijn de enige overgebleven
tweelingschoorstenen in Nederland en dus landelijk zeldzaam.
Subtotal0–1513.0 
Cultural Historycultural and historical valuethe significance of the property as a unique expression of cultural, socioeconomic, administrative/policy-related, spiritual, geographic, landscape, historical-spatial, technical, and/or typological development(s)32.06.0Als onderdeel van de geschiedenis en ontwikkeling van de suikerindustrie in Zevenbergen.
innovativenesssignificance of the object due to its innovative value or pioneering nature01.00.0No innovative value.
sentimental valuesignificance of the property due to its special sentimental value32.06.0Geeft de lange historie van de suikerindustrie in Zevenbergen weer.
Subtotal0–1512.0 
Positionauthenticitythe significance of the property as a still clearly recognizable expression of its original or an important historical function1.52.03.0Schoorstenen refereren naar de oorspronkelijke industriële functie hiervan.
Subtotal0–63.0 
Total0–4835.5